Euskara / erdara
Eskolan, lagun artean; erdara ikastera Arabara
Altzibarko etorkinak
| Nor | Joxe Luix Irastortza Mitxelena, Gregori Almandoz Huitzi |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egin gabea |
| Zinta | OIA-077 |
| Pasartea | 21. [0:48:00 - 0:51:00] (180 segundu) |
| Gaiak | Baserria » Gizartea » Aldaketak Ekonomia, Lana, Politika » Ekonomia » Etorkinak Gizartea » Euskara » Euskara / erdara |
| Laburpena | Altzibar asko aldatu da. Etxe asko egin dira beraiek etorriz geroztik. Jende asko etorri zen kanpotik. Etxeetan lan egiten hasi ziren emakume etorkinak. Sukalde batean hiru familia. Etorkinek euskaraz jakin ez eta beraiek gazteleraz ere ez. |
Kastillano burro
| Nor | Joxe Zabaleta Labandibar |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egina |
| Zinta | OIA-075 |
| Pasartea | 4. [0:08:00 - 0:10:10] (130 segundu) |
| Gaiak | Baserria » Gizartea » Baserriko bizimodua Gizartea » Lagunartea eta familia » Etxeko giroa Gizartea » Euskara » Euskara / erdara |
| Laburpena | Gerraren ondoren, Etxeberriko osabak hil zirenean etorri ziren Karrikara, Donostiatik. "Kastillano burro esaten ziguten...". Bera noiznahi etortzen zen Altzatxikira. Altzatxikikoekin harreman handia zuten Etxeberrikoek. Nuisnai. |
Erdara, hika...
| Nor | Lorentxa Saizar Lopetegi, Inaxi Retegi Elizegi |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egin gabea |
| Zinta | OIA-073 |
| Pasartea | 14. [0:36:00 - 0:38:50] (170 segundu) |
| Gaiak | Gizartea » Euskara » Euskara / erdara Gizartea » Euskara » Hika-zuka-berori |
| Laburpena | Kalean denak erdaraz aritzen ziren, eta baserritar asko ere bai, konplejuarengatik. Hika norekin egiten duten. "Noiz edo noiz". |
Eliza, euskaraz; eskola, erdaraz.
| Nor | Lorentxa Saizar Lopetegi, Inaxi Retegi Elizegi |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egin gabea |
| Zinta | OIA-073 |
| Pasartea | 12. [0:28:00 - 0:31:00] (180 segundu) |
| Gaiak | Gizartea » Hezkuntza » Eskolak Gizartea » Euskara » Euskara / erdara Historia » Orokorra |
| Laburpena | Mezak latinez izaten ziren, baina abestiak euskaraz. Naximentuarekin ere euskaraz kantatzen zuten. Garai hartan euskarari elizak kontu zion. Eskolan egiten zen erdaraz. Lorentxak dio beraiei ez ziela inork galarazi euskaraz egitea. Gero haurrei bai; eskolan erdaraz egin behar izaten zen. Inaxi 11 urte arte mojetara joan zen eta gero publikora, Bekoplazara. |
Mendinzarreko eskola
| Nor | Joxemari Mitxelena Gelbentzu |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egin gabea |
| Zinta | OIA-071 |
| Pasartea | 6. [0:13:50 - 0:16:30] (160 segundu) |
| Gaiak | Gizartea » Hezkuntza » Eskolak Gizartea » Euskara » Euskara / erdara Gizartea » Hezkuntza » Maixu-maistrak |
| Laburpena | Mendinzarren eskolak ematen zituen Anttoni maistrak. Donostiako lehengusuak gehiago zekien erdaraz. Anaia zaharrena bihurria zuen Joxemarik. |
Erdaraz eta euskaraz
| Nor | Marijose Arana Aranburu, Maillolli Manterola Arrieta, Domi Unsain Iartzabal |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egin gabea |
| Zinta | OIA-066 |
| Pasartea | 25. [0:39:00 - 0:40:15] (75 segundu) |
| Gaiak | Gizartea » Euskara » Euskara / erdara Historia » Orokorra |
| Laburpena | Eskolan, erdaraz. Dotrina, euskaraz. Duroak, errealak... Hika. |
Gerrara eramanarazia
| Nor | Joakin Iza Artola |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egina |
| Zinta | OIA-062 |
| Pasartea | 14. [0:28:00 - 0:31:00] (180 segundu) |
| Gaiak | Ekonomia, Lana, Politika » Politika » 1936-1939: Gerra zibila Gizartea » Euskara » Euskara / erdara Baserria » Gizartea » Gerra garaia |
| Laburpena | Gerrara eramanarazi zuten. Toki batetik bestera ibiltzen zituzten; gerra nora, soldaduak ere hara. Zortea izan zuela dio: teniente baten laguntzaile jarri zuten, eta, hartara, ez zuen frentera joan behar izan. Frenterako soldaduak behar zituzten; "Haiek ere beren atzea erraparatzeko behar ziguten". Tenienteak euskaraz bazekien, baina ez zuten uzten euskaraz hitz egiten, zigortu egiten zituzten. Francoren aldekoekin joan beharra: "ze erremiyo!" Askok egiten zuen eskapo Frantziara, desertore. "Gerra zikiñ hua! Ez zen nahi ordu ahittu!" Jarri niñuten. |
Etorkinak eta euskaldunak
| Nor | Joakin Iza Artola |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egina |
| Zinta | OIA-062 |
| Pasartea | 13. [0:26:30 - 0:28:00] (90 segundu) |
| Gaiak | Ekonomia, Lana, Politika » Ekonomia » Etorkinak Gizartea » Euskara » Euskara / erdara Ekonomia, Lana, Politika » Industria » Kanpoko lantegiak Ekonomia, Lana, Politika » Ekonomia » Langileak eta nagusiak |
| Laburpena | Bertako jende asko ari zen paper fabrikan, baina kanpoko jendea hasi zen gerora. Nagusiak erdaraz aritzen ziren, baina, behar-beharrean, euskaraz ere egiten zuten. Don Ignacio Iurrita zen nagusia; Andrexenean apopilo egoten zen. Eskuaraz. Kaixo motel. |
Errepublikan, eskola euskaraz
| Nor | Juanito Galdos Arbide, Tiburtzio Aranburu Lekuona, Santos Mitxelena Aranguren, Faustino Galdos Arbide |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egina |
| Zinta | OIA-060 |
| Pasartea | 4. [0:07:30 - 0:09:00] (90 segundu) |
| Gaiak | Gizartea » Euskara » Euskara / erdara Baserria » Gizartea » Gerra garaia Gizartea » Hezkuntza » Maixu-maistrak |
| Laburpena | Gerran ezin zuten eskolara joan, soldaduak sartu baitziren bertan. Errepublikan euskaraz ematen zen eskola. Bi maistra ziren: Delfina Perez, neskekin egoten zena eta Maria Altuna, mutilekin. |
Eskolan, erdaraz
| Nor | Enrike Lekuona Artsuaga, Maitxo Irastortza Gaztelumendi |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egin gabea |
| Zinta | OIA-057 |
| Pasartea | 17. [0:35:00 - 0:35:50] (50 segundu) |
| Gaiak | Gizartea » Hezkuntza » Eskolak Gizartea » Euskara » Euskara / erdara |
| Laburpena | Maistra erdalduna zen eta erdaraz ematen zituen eskolak, baina maistraren alabak ikasi zuen euskara, Karrikako haurrekin ibilian. Maitxo Ergoiengo Aierdira joaten zen eskolara eta han ere erdaraz aritzen ziren. |