Oiartzuarren Baitan logoa

Sortzaile eta egile:

Ttur-ttur logoa

Babesle:

Ttur-ttur logoa

Abereak

Idiak; astoa; ardiak; txerria; gazta; txerri-hiltzea, oiloak, salerosketak; narrua

Txerri-hiltzea

NorFrantxiska Pagadizabal Artola
Lehentasuna1
TranskribaketaEgin gabea
ZintaOIA-086
Pasartea3. [0:02:30 - 0:04:00] (90 segundu)
GaiakBaserria » Lana » Abereak
Gizartea » Lagunartea eta familia » Jatekoa
LaburpenaTxerria hiltzea lan handia da. Lagun asko behar dira eta bezperan ere lan asko egin behar da: porrua, tipula, perrexila txikitu.. Txerriak dena du ona; jaki asko ateratzen zaio. Txermoniak auzokoen artean banatzen ziren.

NorFrantxiska Pagadizabal Artola
Lehentasuna2
TranskribaketaEgin gabea
ZintaOIA-086
Pasartea2. [0:00:45 - 0:02:30] (105 segundu)
GaiakBaserria » Lana » Abereak
Gizartea » Lagunartea eta familia » Jatekoa
LaburpenaTxarondon txerriak zituzten. 200 kiloko bi egin izan dituzte. Lan handia du txerria hiltzeak. Txerri-hiltzailea.

Artilea

NorFrantxiska Pagadizabal Artola
Lehentasuna1
TranskribaketaEgin gabea
ZintaOIA-086
Pasartea6. [0:07:45 - 0:09:10] (85 segundu)
GaiakBaserria » Lana » Abereak
Baserria » Lana » Lanbide zaharrak
LaburpenaTxarondon ardi asko zituzten eta eskulan asko egiten zuten ardiaren ilearekin. "Nei re gustatu izan zitt kozina".

Haziendaren kofradia

NorFrantxiska Pagadizabal Artola
Lehentasuna1
TranskribaketaEgina
ZintaOIA-085
Pasartea23. [0:39:50 - 0:40:55] (65 segundu)
GaiakBaserria » Lana » Abereak
Baserria » Gizartea » Auzoak
LaburpenaBaserritarrek ez zeukaten asegururik, gaur egun bezala, eta beren arteko elkarteak egiten zituzten ezbeharrei aurre egiteko. Oiartzun kofradiatan banatuta zegoen eta ez zuten auzoekin kointziditzen. Tornolak bere kofradia zuen. Konpraia. Enkantia.

Txabila

NorFrantxiska Pagadizabal Artola
Lehentasuna1
TranskribaketaEgina
ZintaOIA-085
Pasartea16. [0:26:50 - 0:29:00] (130 segundu)
GaiakBaserria » Lana » Abereak
Baserria » Lana » Lanbide zaharrak
Laburpena

Txarondon ardi asko zituzten. Haria egiten zuten, eta galtzerdi asko eginak dira. Senarrak txabila egin zion, neurrira. Erkatzezkoa. Ziria. Kakua.

Mandoak zintzarriekin

NorDomingo Elizondo Lekuona
Lehentasuna1
TranskribaketaEgin gabea
ZintaOIA-083
Pasartea24. [0:32:00 - 0:33:00] (60 segundu)
GaiakBaserria » Lana » Abereak
Baserria » Lana » Lanbide zaharrak
LaburpenaMandoak zintzarriarekin ibiltzen zituzten: trillun-trallun. Deskuidoan mando bat askatzen bazen, zintzarria geldituz gero igarri egiten zioten; bestela, urrutira alde egin zezakeen. Hika.

Aberea ongi ezagutzen

NorDomingo Elizondo Lekuona
Lehentasuna1
TranskribaketaEgin gabea
ZintaOIA-083
Pasartea13. [0:15:30 - 0:18:20] (170 segundu)
GaiakBaserria » Lana » Abereak
Baserria » Lana » Lanbide zaharrak
LaburpenaDomingo mandazaina izaki, gerora ere eduki izan du hazienda handia: mandoa, behorra... Ongi ezagutzen ditu animaliak eta baita zaindu ere. "Ez ernai gelditzen ta geo nerbiosua ikarriya ta". "Tetanuak joko zattu". "Hainbeste denbun patu gabe eta nik eztakit zertako zauden zu".

Mandoa: garraiorako egokia

NorDomingo Elizondo Lekuona
Lehentasuna1
TranskribaketaEgin gabea
ZintaOIA-083
Pasartea9. [0:07:45 - 0:10:50] (185 segundu)
GaiakBaserria » Lana » Abereak
Baserria » Lana » Lanbide zaharrak
LaburpenaAnimaliari karga tamainan jartzen bazaio, asko aguantatzen du. Maxalengoek beti tamaina berean ibiltzen zituzten; ez zituzten behartzen. Mandoa jarrita egoten zen karga eramateko; berdin zuen zein karga mota jarri. Jaiegunetan ostikoka ibiltzen ziren, indarra nonbaitetik bota behar eta. Uhalaren atalak: aztal uhala, petrala, txintxa...

Xuxen ibiltzen den mandoa

NorDomingo Elizondo Lekuona
Lehentasuna1
TranskribaketaEgin gabea
ZintaOIA-083
Pasartea12. [0:14:35 - 0:15:30] (55 segundu)
GaiakBaserria » Lana » Abereak
Baserria » Lana » Lanbide zaharrak
LaburpenaMandoa 10 eta 20 urte bitarte bizitzen da, izan duen ibileraren arabera, asko behartu den edo ez. Xuxen ibiltzen den mandoa hilez gero, pena izaten da. Egur-ikatzaren salmenta jaitsi zenean, aitak denak saldu behar izan zituen. Domingok geroztik eduki izan du mando bat: "mazkaketako ta iatzia kartzeko ta".

Hazienda gobernatzen ikasten

NorDomingo Elizondo Lekuona
Lehentasuna1
TranskribaketaEgin gabea
ZintaOIA-083
Pasartea14. [0:18:20 - 0:21:10] (170 segundu)
GaiakBaserria » Lana » Abereak
Baserria » Gizartea » Aldaketak
Baserria » Lana » Lanbide zaharrak
LaburpenaPertsonak ez du berehala ikasten animaliak gobernatzen. Behiak gaixotzeko beldurrak, heiak itxita edukitzen zituzten, eta gero konturatu ziren bero hark berak gaixotzen zituela; errapeko mina jartzen zitzaien. Lehen, esnea galtzeko beldurrak, tira eta tira aritzen ziren errapeari, eta orain badakite behia ez bada jaisten ez zaiola esnerik egiten, jarri egiten dela. Gaur egun baserritarrak duen egoeraz.