Gerra garaia
Milizianoak baserrietan
Falangeak
| Nor | Frantxiska Pagadizabal Artola |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egin gabea |
| Zinta | OIA-086 |
| Pasartea | 14. [0:25:10 - 0:27:20] (130 segundu) |
| Gaiak | Ekonomia, Lana, Politika » Politika » Falangistak Baserria » Gizartea » Gerra garaia |
| Laburpena | Gerra, Tornolan: Falangeek jatekoa botatzen zioten. Konboiketariak zirela esaten zioten. Aberea lapurtzen zuten baserrietatik. Neska txarra. |
Militarrak
| Nor | Frantxiska Pagadizabal Artola |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egin gabea |
| Zinta | OIA-086 |
| Pasartea | 16. [0:28:45 - 0:31:37] (172 segundu) |
| Gaiak | Baserria » Gizartea » Gerra garaia |
| Laburpena | Ardiak zaintzen aritzen ziren anaia eta biak. Txarondo errotan militarrak zeuden. |
Gerra eta gosea
| Nor | Frantxiska Pagadizabal Artola |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egina |
| Zinta | OIA-085 |
| Pasartea | 28. [0:47:20 - 0:49:40] (140 segundu) |
| Gaiak | Iritzia » Bizitzarekiko ikuspegia Baserria » Gizartea » Gerra garaia |
| Laburpena | Gerra: Arritxurietan zeuden soldaduek tiro egiten zieten etxetik ateratzen zirenei. Izan ere, 7etatik aurrera ezin zen kanpoan ibili, baina baserritarrek beren lanak egin behar izaten zituzten. Oraingo gerrak ez luke bat ere zutik utziko. Gerraren ondoren, gosea. Ilarra gordeka. "Euntalako pesta". "Nolapatte gobernatze izango zun". Gaixua. Hark. Zama-otia. |
Gerra, Tornolan
| Nor | Frantxiska Pagadizabal Artola |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egina |
| Zinta | OIA-085 |
| Pasartea | 25. [0:41:55 - 0:44:40] (165 segundu) |
| Gaiak | Baserria » Gizartea » Gerra garaia |
| Laburpena | Sei urte zituela etorri zen gerra. Auzoko batek eman zuen abisua tropak zetozela. Erlaitzetik botatako lehergaiak Tornolara iristen ziren. "Meta tartin ta komei". "Zizpa eerra bai". "Ttintta miño bai ona". Hark. Hika. |
| Nor | Anttoni Andalurria Urrutia |
|---|---|
| Lehentasuna | 2 |
| Transkribaketa | Egin gabea |
| Zinta | OIA-084 |
| Pasartea | 24. [0:54:00 - 0:57:00] (180 segundu) |
| Gaiak | Ekonomia, Lana, Politika » Politika » 1936-1939: Gerra zibila Baserria » Gizartea » Gerra garaia |
| Laburpena | Gerrako kontuak: ahizpak taloa gorde zuen, baina soldaduek harrapatu egin zuten. Tolare itxita zegoen. Soldaduak zein etxetan zeuden: Etxenagusin, Matxinen mandoekin, Munuan ere uste du baietz... |
Etxenagusin soldaduak
| Nor | Anttoni Andalurria Urrutia |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egin gabea |
| Zinta | OIA-084 |
| Pasartea | 23. [0:53:25 - 0:54:00] (35 segundu) |
| Gaiak | Ekonomia, Lana, Politika » Politika » 1936-1939: Gerra zibila Baserria » Gizartea » Gerra garaia |
| Laburpena | Gerra garaian, Etxenagusi soldaduz josita egon zen. Altzibarren fusilatutakoek hantxe pasatu zuten gaua. Presoak edukitzen zituzten. Etxenagusi gaur egun desagertua da. Tolareren ondoan zegoen. Anttoniren jaiotetxea zen. |
Gerran eroritakoak, gurdiz Lesakara
| Nor | Domingo Elizondo Lekuona |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egina |
| Zinta | OIA-082 |
| Pasartea | 13. [0:18:35 - 0:20:35] (120 segundu) |
| Gaiak | Ekonomia, Lana, Politika » Politika » 1936-1939: Gerra zibila Baserria » Gizartea » Gerra garaia Baserria » Lana » Lanbide zaharrak |
| Laburpena | Erlaitz inguruan frente gogorra egon zen. Militarrak itzainen bila hasi ziren, zaurituak eta gorpuak Lesakara garraiatzeko. Domingo aitari bi semeak mandoekin bidaltzeko agindu zioten. Aitak erantzun zuen mandoak baietz baina semeak ez zituela bidali nahi. Eriyuk. Erittuk. Uztarriya, kurtela, kabilla, pertika. |
Beren hegazkinak, eraso
| Nor | Domingo Elizondo Lekuona |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egina |
| Zinta | OIA-082 |
| Pasartea | 15. [0:22:50 - 0:26:00] (190 segundu) |
| Gaiak | Ekonomia, Lana, Politika » Politika » 1936-1939: Gerra zibila Baserria » Gizartea » Gerra garaia |
| Laburpena | Domingoren anaia Loiolako kuartelean zegoen soldadutza egiten errepublikarrek hartu zutenean. Soldadutzan frentean ibili zen anaia: beren hegazkin batek bonbardatu zituen, deskuidatuta, eta zauritu egin zen. Beste auzoko bat ere han zen. "Eskoiak eta ezkerrak esaten tzen lehen, guk ez genun enteintzen miño". |
Gorrietatik ihesi eta altxatuen beldur
| Nor | Domingo Elizondo Lekuona |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egina |
| Zinta | OIA-082 |
| Pasartea | 12. [0:16:40 - 0:18:35] (115 segundu) |
| Gaiak | Ekonomia, Lana, Politika » Politika » 1936-1939: Gerra zibila Baserria » Gizartea » Gerra garaia |
| Laburpena | Gerran, Loiola hartu zutenean, bere anaia han zen soldadutza egiten. Francoren aldeko soldaduek Olanditxonen (Olantxene) jarri zituzten kanoiak eta Loiola aldera botatzen hasi ziren. Anaiak ihes egitea lortu zuen Loiolatik, eta, gero, beldurra zuen berriro ere Francoren aldekoengana aurkezteko. Baina, azkenean, ez zuten zigortu. Zinpi ta zanpa. Pestak ikusiyak. |
Aitaren ahaleginak semeak babesteko
| Nor | Domingo Elizondo Lekuona |
|---|---|
| Lehentasuna | 1 |
| Transkribaketa | Egina |
| Zinta | OIA-082 |
| Pasartea | 14. [0:20:35 - 0:22:50] (135 segundu) |
| Gaiak | Ekonomia, Lana, Politika » Politika » 1936-1939: Gerra zibila Baserria » Gizartea » Gerra garaia |
| Laburpena | Hemengo giyantia Goñi zen. Domingoren aitak ez zituen mandoekin batera semeak ere militarrengana bidali nahi, baina ez zekien erdaraz eta ezin zuen bere nahia eskatu. Goñik lagundu zion. Maxalengo hiru anaiak segidakoak ziren eta denei tokatu zitzaien soldaduska gerra garaian egitea. Giyantia. |